GHOR in beweging

'Crisisplan en de witte kolom' was de titel van het eerste congres van de witte kolom. In Arnhem verzamelden beleidsmakers zich om met elkaar van gedachte te wisselen over de veranderingen die onherroepelijk gaan plaatsvinden in de witte keten.
In de lente vond het eerste congres van de witte kolom plaats. In Arnhem verzamelden zich beleidsmakers van de GHOR bureaus en GHOR Nederland, GGD ‘en, GGD Nederland, ziekenhuizen en traumacentra, Regionale Ambulance Voorzieningen en vele anderen. Op de agenda stond kennismaken met procesdenken in een crisissituatie. Belangrijke input hierbij was het Referentiekader Regionaal Crisisplan en de nieuwe wetgeving.
Programma
In een aantal inleidingen werd aan de hand van ervaringen en evaluaties een vertaling gemaakt van de nieuwe wetgeving naar de praktijk. Hierbij was de centrale vraag hoe de nieuwe crisisaanpak te laten landen in het crisisplan. De verdieping vond plaats in een drietal workshop waarin het procesdenken, de rollen, taken en bevoegdheden en de samenwerking in de witte keten en het totale crisisnetwerk centaal stonden.
Procesdenken
De veranderingen in de taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden hebben niet alleen de nieuwe wetgeving als oorzaak. Het procesdenken en het hierop gebaseerde Referentiekader Regionaal Crisisplan zijn een minstens zo belangrijke oorzaak voor de taakverschuivingen in de witte kolom. Het in kaart brengen van de processen die de witte kolom uitvoert ten tijde van rampenbestrijding en crisisbeheersing is de eerste stap in het professionaliseren van de crisisaanpak.
Referentiekader Regionaal Crisisplan
In het Referentiekader worden de hoofdprocessen van de geneeskundige zorg gedefinieerd. Dit zijn Spoedeisende Medische Hulpverlening, Publieke gezondheid en Psychosociale hulpverlening. Onder elk hoofdproces vallen verschillende deelprocessen. De activiteiten die in het proces worden uitgevoerd bepalen waar in de keten de werkzaamheden het beste kunnen worden belegd. Uitgangspunt hierbij is de taken daar neerleggen waar in de dagelijkse praktijk deze ook al gebeuren maar in een minder complexe vorm. Met dit uitgangspunt is de vraag ‘Wie wat doet voor wie?’ eenvoudig te beantwoorden.
Taakverschuivingen
De uitvoering ten tijde van een crisis zal plaatsvinden in de GGD’en, de Regionale Ambulance Voorzieningen, de traumacentra en ziekenhuizen. Hiermee wordt het werk neergelegd bij de organisaties die dit in de niet opgeschaalde situatie ook doen. Dit heeft een verschuiving van taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden tot gevolg tussen de GHOR en de GGD. De GHOR draagt uitvoerende taken over en krijgt de verantwoordelijkheid voor de coördinatie van de uitvoering, in aansluiting op de taak om in de voorbereiding op de crisis afspraken met de diverse ketenpartners te maken, te bewaken en te borgen.
Sturing in de crisis
De sturing in de crisis is vastgelegd in het Referentiekader en het voorbeeld Crisisplan Regio ‘X’ deel I en II . Het is meer dan wenselijk dat ook de witte kolom aansluiting zoekt bij de structuur en benamingen zoals hierin vastgelegd. Eenduidigheid in de kolommen en in de veiligheidsregio’s zal de kwaliteit van de uitvoering bevorderen.
Model convenant
Het model convenant ‘Publieke Gezondheid bij rampen en crises’ heeft tot doel om op basis van landelijke consensus over de verantwoordelijkheidsverdeling afspraken vast te leggen. Dit zijn afspraken over onder andere de inzet van de GHOR en de GGD, de wijze van melding en alarmering, de kostenverdeling, de wijze van overleg en de diensten die men van elkaar kan verwachten.
Uitgangspunt van het convenant is met name de wetgeving en niet de procesinrichting. Dit is jammer. Het procesdenken leidt tot een goede taakverdeling en brengt de afhankelijkheden in de keten aan het licht. Hiermee wordt meteen duidelijk wat men van elkaar kan verwachten. Wat rest is dan de kostenverdeling.


